Drawing-date: Retour

 

“Hoe RETOUR zich verder zal ontwikkelen ligt niet vast, maar het is continu in beweging. Het geeft het gevoel dat ons werk een plaats krijgt. Het is een vorm van ondersteuning en vriendschap.”

– Clara Verbeke, Judith Herman

54518993_400768270711198_5388420198095126528_n

Sint-Lucas in Gent werd de basis voor de samenwerking en vriendschap van Clara Verbeke en Judith Herman, twee jonge kunstenaars met heel wat in hun mars. Clara studeerde illustratie en behaalde een master in vrije kunsten. Judith studeerde af in grafisch ontwerp. Allebei volgen ze momenteel een specifieke lerarenopleiding aan Sint-Lucas. KLAP ging op bezoek bij Clara en Judith om te kijken wat er de komende jaren allemaal op de agenda staat.

RETOUR

Clara en Judith dragen als collega’s de naam RETOUR. “We wilden graag een uitgeverij oprichten, omdat we beide boekmakers zijn.” Via deze weg willen ze hun eigen werk en dat van anderen op een waardevolle manier een plaats geven. Momenteel wordt het eerste boek geprint. Inmiddels houden ze de term ‘uitgeverij’ open: misschien wordt het in de toekomst wel meer dan boeken uitgeven.

“Onze samenwerking en wat er uit RETOUR voorkomt groeit op een organische manier. Door samen een atelier te delen komen ook uitwisselingen van ideeën naar boven.”

Afgelopen week hadden ze een intensieve werkweek achter de rug. “We zijn volop aan het voor soort van startexpo voor RETOUR.” Naast boeken kan autonoom beeldend werk ook een rechtmatige plaats krijgen. Maar hoe alles precies in zijn werk gaat, is nog niet helemaal duidelijk.

Vlotte samenwerking

Veel praten bracht hen tot een goede samenwerking die vandaag de eerste vruchten oplevert.

“Alles verloopt zeer vlot. We hebben wel nog onze persoonlijke praktijk, maar die komen op een bepaald moment wel samen. RETOUR geeft het gevoel dat ons werk een plaats krijgt. Het is een vorm van ondersteuning en vriendschap.”

Retourvoorklap3

Het grootste deel van het werk verloopt dus op organische wijze. Tijdens het creëren van hun eerste boek hadden ze wel enkele taken onder elkaar verdeeld, wat niet impliceert dat het een blijvend takenpakket of onvervangbare verantwoordelijkheden zijn. Ze voelen en vullen elkaar aan – en het werkt.

Gestudeerd en samengewoond

Hoewel ze samen hadden gestudeerd, leerden ze elkaar pas daarna echt kennen. Na hun studies woonden Clara en Judith een half jaar samen en zo ontstond en bloeide een innige vriendschap. Ze kwamen aan de praat, wisselden ideeën uit en bedachten er hun samenwerkingsconcept, waarbij RETOUR het eerste geesteskind vormt.

“Iets in onze manier van denken, spreken en kijken komt overeen. Niet dat alles op één lijn ligt of parallel verloopt – ten slotte maken we nog steeds heel verschillend werk – maar op een manier is er iets dat ervoor zorgt dat we elkaar aanvullen. We voelen goed aan waar de ander mee bezig is.”

De dames gaan op een heel andere manier te werk in hun eigen praktijk. Toch kunnen ze spreken over een soort poëzie, een gevoelsmatigheid die elkaar raakt en waarin ze dezelfde taal spreken.

“Dit en het denken hierover is wat ons sterk maakt als een duo.” “De verhoudingen van ons werk tegenover iets, zijn bij ons beiden van belang.”

Clara is vooral bezig met tekenen en schrijven. Ze vertrekt vanuit het tekenen zelf, waarbij op voorhand niet bepaald wordt wat er op haar blad zal verschijnen.

“Mijn tekeningen bouwen zichzelf op. Ze ontstaan uit kleine elementen die samenkomen en zich telkens op een andere manier tegenover elkaar verhouden, waardoor ze groeien. Het associatieve speelt hier een belangrijke rol in. Binnen het schrijven werk ik op dezelfde manier.”

Judith gaat eerder vanuit een conceptuele grondslag aan het werk. Ze handelt vaak vanuit een materiaal of vanuit een vondst waarrond een concept ontstaat. Uit dat concept ontstaat een werk en het evolueert verder via verschillende materialen en gedachten.

Retour4

“Zij werkt vaak over en vanuit gevonden materialen die een nieuwe plaats krijgen via haar werk. Het zijn objecten waarrond al eerder verhalen zijn opgebouwd en die los komen te staan van hun oorspronkelijke context. Ze zijn letterlijk vondelingen, die Judith een nieuwe verhouding tot de wereld geeft. Ook in verhouding tot elkaar en haarzelf, De verhoudingen van ons werk tegenover iets zijn bij ons beiden van belang.”

U draait zich om

Binnenkort brengen ze hun eerste boek uit, ontworpen door Clara en voor de eerste keer gepubliceerd door RETOUR. Het draagt de titel U draait zich om, vangt aan met tekst waarop tekeningen volgen. Het boek leest zoals de tekeningen. Je kan niet precies aanduiden waarover het boek gaat. Is dat net niet de charme ervan?

Het is vooral een vertaling van de gemaakte tekeningen.

“Zie het als een associatief spel: elke pagina is een wereld waarin je kan blijven kijken en altijd nieuwe elementen kan ontdekken. Je kan elke pagina apart lezen, maar ook van pagina tot pagina. Ze verhouden zich allemaal op een bepaalde manier tegenover elkaar. Herhaling speelt ook een rol in het boek, zowel bij de tekeningen als in de tekst.”

‘Iets in onze manier van denken, spreken en kijken komt overeen.’

U draait zich om is gemaakt van een reeks tekeningen uit carbonpapier. Een blauwachtige lijn voltrekt zich doorheen het boek. Binnenkort wordt het in risoprint afgedrukt. Carbonpapier is een manier van afdrukken. Door de risoprint blijf je in dezelfde lijn. Risoprint is een voordelige en duurzame stencil druktechniek. Het resultaat levert intens gekleurde afdrukken op.

Retour5

Specifieke plannen

Momenteel bouwen ze verder aan RETOUR. “De basis is gelegd, een kern van wat ons project inhoudt.” Verder zullen ze stap per stap bekijken wat er nog bij kan komen. “Zoals eerder vermeld, zullen we binnenkort ons eerste boek presenteren. De zoektocht naar hoe we dit willen tonen gebeurt eveneens binnen de brede omkadering van wat RETOUR kan betekenen en teweegbrengen.”

Toekomstplannen

Ze zouden graag zowel boeken als werk blijven maken. “We hopen dat RETOUR in de toekomst mag groeien en ons veel interessante samenwerkingen met andere kunstenaars aanbiedt.”

Wil je nog meer zien van Ellen? Klik HIER.
De tekst werd geschreven door Ina De Vos.